Gratis gesprek

Automatisering · 8 min leestijd

Is web scraping legaal in Nederland?

Kort antwoord: scrapen zelf is niet verboden. Wát je verzamelt, hoe je het doet en wat je ermee doet, maakt het verschil.

Web scraping is het automatisch ophalen van gegevens van websites. Er is geen wet die scrapen in één zin toestaat of verbiedt. Wel tellen vier dingen mee: persoonsgegevens, het databankenrecht, de gebruiksvoorwaarden van de site en de manier waarop je scrapet. Hieronder lopen we ze een voor een langs, met de bronnen erbij.

Dit artikel is algemene uitleg, geen juridisch advies. Twijfel je over jouw situatie, vraag het dan aan een jurist.

1. Persoonsgegevens: de AVG

Dit is het belangrijkste punt. Zodra je bij het scrapen persoonsgegevens verzamelt, zoals namen, e-mailadressen, telefoonnummers, foto’s of profielen, geldt de AVG. Dat gebeurt sneller dan je denkt: ook een vacature met de naam van een contactpersoon of een review met een voornaam bevat persoonsgegevens.

De Autoriteit Persoonsgegevens (AP) bracht in mei 2024 een handreiking over scraping uit, en werkte die in april 2025 bij. De kern:

  • Je hebt een wettelijke grondslag nodig, ook als de gegevens openbaar op internet staan, en ook als je ze direct weer verwijdert.
  • Voor bedrijven komt meestal alleen ‘gerechtvaardigd belang’ in aanmerking. Toestemming vragen aan iedereen van wie je gegevens scrapet, is in de praktijk vaak niet te doen.
  • Voor gerechtvaardigd belang moet je aan drie voorwaarden voldoen: je belang is rechtmatig, het scrapen is echt nodig, en de belangen van de mensen om wie het gaat wegen niet zwaarder. Volgens de AP is dat bij scraping vaak lastig of zelfs onmogelijk.
  • Bijzondere persoonsgegevens, zoals gezondheid of geloof, mag je in principe niet verwerken. Bij breed scrapen kom je die al snel tegen.

In 2024 schreef de AP nog dat scraping niet mag met als enige belang om er geld aan te verdienen. Inmiddels heeft het Europese Hof in de KNLTB-zaak (oktober 2024) bepaald dat ook een commercieel belang gerechtvaardigd kan zijn, zolang het niet in strijd is met de wet. Makkelijk wordt het daardoor niet: de andere twee voorwaarden blijven gelden.

Dat de AP dit serieus neemt, bleek in september 2024. Clearview AI kreeg een boete van 30,5 miljoen euro voor een database met miljarden foto’s van gezichten, automatisch van internet gehaald.

De AP geeft ook voorbeelden. Kansrijk: openbare nieuwssites scrapen om het nieuws in je vakgebied te volgen, of als webwinkel je eigen pagina’s met klantreviews. Waarschijnlijk nooit toegestaan: profielen van mensen maken en doorverkopen, besloten accounts of fora scrapen, of openbare socialemedia-accounts gebruiken om te beslissen of iemand een verzekering krijgt.

2. Het databankenrecht

Ook zonder persoonsgegevens ben je niet helemaal vrij. Wie flink heeft geïnvesteerd in het verzamelen, controleren of presenteren van gegevens, heeft volgens de Databankenwet een databankenrecht. Denk aan een vacaturesite, een site met autoadvertenties of een woningplatform. Dat recht geldt 15 jaar. De maker mag dan verbieden dat je:

  • de hele databank of een substantieel deel ervan opvraagt of hergebruikt;
  • steeds opnieuw en systematisch kleine delen ophaalt, als dat ingaat tegen de normale exploitatie van de databank.

Twee uitspraken van het Europese Hof laten zien waar de grens ligt. In Innoweb/Wegener (2013) oordeelde het Hof dat een zoekmachine die de autoadvertenties van AutoTrack doorzocht en in eigen resultaten toonde, de databank hergebruikte: precies wat de maker mag verbieden. In CV-Online (2021), over een zoekmachine voor vacatures, oordeelde het Hof dat de maker dat kan verbieden als het zijn investering schaadt.

Sinds 2021 mag tekst- en datamining in een databank waar je rechtmatig bij kunt, tenzij de maker dat uitdrukkelijk voorbehoudt, bijvoorbeeld machineleesbaar (artikel 4a Databankenwet).

In de praktijk: de prijzen van een paar concurrenten volgen is iets heel anders dan de complete inhoud van een platform overnemen en zelf aanbieden.

3. Gebruiksvoorwaarden

Veel sites zetten in hun voorwaarden dat scrapen niet mag. Telt dat? In de zaak Ryanair/PR Aviation (januari 2015) haalde een prijsvergelijker vluchtgegevens van de site van Ryanair. Het Europese Hof oordeelde dat de maker van een databank die niet door het databankenrecht of het auteursrecht wordt beschermd, het gebruik ervan via een contract mag beperken. Of zulke voorwaarden jou echt binden, hangt af van het nationale recht en van hoe je ermee hebt ingestemd.

Ons advies: lees de voorwaarden. Verbieden ze scrapen, vraag dan toestemming, gebruik een officiële koppeling (API) als die er is, of zoek een andere bron.

4. Hoe je scrapet: beveiliging, robots.txt en belasting

Geen beveiliging omzeilen. Wie opzettelijk en wederrechtelijk binnendringt in een computersysteem, pleegt computervredebreuk (artikel 138ab van het Wetboek van Strafrecht). Daarvan is in ieder geval sprake bij het doorbreken van een beveiliging, een technische ingreep, een valse sleutel of een valse hoedanigheid. Inloggen met andermans account om achter een login te scrapen is dus geen goed idee.

robots.txt respecteren. Met een robots.txt-bestand geeft een site aan welke delen bots mogen bezoeken. Het is een internetstandaard (RFC 9309), geen slot op de deur. Toch noemt de AP het naleven ervan als een waarborg die meeweegt. En andersom: heeft een site géén robots.txt, dan betekent dat volgens de AP niet dat je vrij bent om te scrapen.

De site niet overbelasten. Een scraper die duizenden pagina’s per minuut opvraagt, kan een site traag maken of platleggen. Netjes scrapen betekent: een rustig tempo, niet vaker kijken dan nodig, alleen de pagina’s die je echt nodig hebt, en een bot die zich herkenbaar meldt.

Wanneer kan het wél prima?

Scrapen is dus geen vrijbrief, maar zeker ook niet altijd verboden. In deze situaties kan het vaak goed, als je het netjes doet:

  • Prijzen en voorraad volgen bij een beperkt aantal concurrenten of leveranciers. Daar zitten meestal geen persoonsgegevens in.
  • Gericht en beperkt verzamelen: een paar velden van een paar sites, in plaats van alles van iedereen.
  • Nieuws over je eigen vakgebied volgen via openbare nieuwssites. De AP noemt dit zelf als kansrijk voorbeeld.
  • Officiële koppelingen en open data gebruiken in plaats van scrapen. Veel overheden en platforms bieden een API of een download aan.

Pas juist op bij persoonsgegevens en profielen, sociale media, alles achter een login, en het overnemen van een complete databank om die zelf aan te bieden.

Zo doet Aqlomate het

Wij bouwen scrapers, onder meer voor prijsmonitoring. Voordat we beginnen, lopen we met je na:

  1. Welke gegevens heb je echt nodig, en zitten daar persoonsgegevens tussen? Zo ja, dan filteren we die eruit of kiezen we een andere aanpak.
  2. Wat staat er in de gebruiksvoorwaarden en de robots.txt van de bronsites, en is er een officiële koppeling?
  3. Hoe vaak moet de bot kijken? Niet vaker dan nodig, en in een rustig tempo.

We omzeilen geen beveiliging, kraken geen captcha’s en loggen niet in met andermans account. Twijfelen we of iets mag, dan zeggen we dat eerlijk. Hoe we werken, lees je bij web scraping laten maken. Wat het kost, staat in Wat kost web scraping?

Veelgestelde vragen

Mag ik prijzen van concurrenten scrapen?

Meestal wel, als je het netjes doet. Prijzen en voorraad zijn geen persoonsgegevens. Let wel op de gebruiksvoorwaarden van de site, neem geen complete databank over en belast de site niet.

Is web scraping strafbaar?

Openbare pagina’s scrapen is op zich niet strafbaar. Dat wordt anders als je een beveiliging doorbreekt, of binnendringt met een valse sleutel of valse hoedanigheid: dan kan het computervredebreuk zijn.

Mag ik e-mailadressen van websites scrapen voor marketing?

Dat raden wij af. E-mailadressen van mensen zijn persoonsgegevens, dus de AVG geldt. Daarnaast heeft de Telecommunicatiewet aparte regels voor ongevraagde reclamemail.

Lees ook

Verder kijken

Hulp hierbij nodig?

Laat je proces zien.
Wij laten zien wat er kan.

Een gratis gesprek van 30 minuten. Je krijgt binnen één werkdag antwoord.

Hoe kunnen wij je helpen?